روزی ۵ کارگر در حوادث کار ایران کشته می‌شوند

BBC سه شنبه 16 ژوئيه 2013 - 25 تیر 1392

سازمان پزشکی قانونی ایران اعلام کرده که در دو ماهه اول امسال ۲۶۵ نفر جان خود را در اثر حوادث کار از دست داده‌اند. از میان آنها ۲ نفر زن بوده‌اند.

به گزارش این سازمان این تعداد در دو ماه نخست سال پیشین ۲۷۲ نفر بوده است.

سقوط از بلندی بیشترین عامل مرگ در حین کار بوده است.

محمد حسین نظری، کارگر پتروشیمی ماهشهر و عضو اتحادیه آزاد کارگران ایران، به بی‌بی‌سی فارسی گفت: "بر بستر یک شرایطی است که ایمنی پایین آمده است. شرایط به گونه‌ای است که تهدید اخراج وجود دارد و کارگر انگشتش را از دست می‌دهد ولی حاضر نیست کارش را از دست دهد."

مطابق گزارش سازمان پزشکی قانونی، در دو ماه اول امسال استان‌های تهران، خراسان رضوی و کرمانشاه، به ترتیب بیشترین حوادث مرگبار کار را داشته‌اند.

این گزارش می‌گوید که در سال ۱۳۹۱ در مجموع ۱۷۹۵ نفر حین کار کشته شده بودند. میزانی که نسبت به سال ۱۳۹۰، که در آن ۱۵۰۷ نفر کشته شده بودند، بیش از ۱۹درصد بالا رفته بود.

آقای نظری می‌گوید: "به خاطر شرایط اقتصادی اهمیت جسم و جان کارگران به حاشیه رانده شده است."

او می‌افزاید به غیر از بالا رفتن حوادث، ایمنی به طور کلی پایین آمده و خطرات دیگری نیز دارد: "با خیل عظیمی از حوادث مواجهیم که در یک روز و تاریخ معین اتفاق نمی‌افتد، در جاهایی مثل پتروشیمی‌ها مساله آلودگی و بیماری‌های تنفسی واقعا مرگ تدریجی را رقم می‌زند."

"کارگران و کارکنان چنین جاهایی دچار بیماری‌های غیرقابل بازگشت می‌شود."

آقای نظری معتقد است که نبود اتحادیه‌ها و سندیکاها یکی از عواملی است که شرایط را برای کارگران دشوارتر می‌کند.

او می‌گوید: "سازو کار حمایت از نیروی کار وجود ندارد، سال گذشته به طور متوسط روزی ۵ کارگر کشته شده. اگر این توسط ما و تشکل های کارگری دیگر به اطلاع جامعه برسد..."

"ما فقط می‌توانیم به کارگری که از ما کمک بخواهد مشاوره بدهیم اما دولت ما را به عنوان نهاد طرف مذاکره به رسمیت نمی شناسد."

سازمان بین‌المللی کار (ILO) می‌گوید هر ۱۵ ثانیه یک کارگر جان خود را بر اثر حادثه مرتبط با کار از دست می‌دهد.

بانکهایی که ازسیاه هم سیاهتر کارمیکنند! این سیستم (سرمایه داری)همه اش سیاهکاری وتبهکاریست

Suomalainen varjopankki aloittelee valvonnan ulkopuolella

Suomalainen GF Money tarjoaa lainaa yrityksille, jotka eivät rahaa pankista saa. Varjopankin toimintaperiaate on ylevä. Fivan mukaan ongelma on, että varjopankkien toimintaa ei valvo kukaan.

Johannes Niemeläinen

16.7.2013

Suomalaisella GF Money -varjopankilla on kovat tavoitteet. Toimitusjohtaja Kari Keskitalon mukaan yhtiön tavoitteena on kasvattaa lainakantansa kymmeneen miljoonaan euroon vuoden loppuun mennessä.
Realistisesti lainakanta kasvaa 6–10:een miljoonaan euroon, Keskitalo arvioi.
– Nyt on vuoden puoliväli, ja olemme kohta puolimatkassa tavoitteissamme, hän sanoo Taloussanomille.
GF Money aloitti toimintansa viime vuonna. Yhtiö on vielä alkutaipaleella. Alkuvuosi meni toiminnan käynnistelemiseen, mutta lainakanta on noussut jo muutamaan miljoonaan euroon.

GF Moneyn kertoma toimintaperiaate kuulostaa ylevältä: auttaa yrityksiä, jotka eivät saa lainaa muualta. Pankit ovat kiristäneet luottohanojaan talousmyllerryksen ja lisääntyneen pankkisääntelyn takia.
– Meidän luo tulee yrityksiä, jotka ovat lainanneet jo enimmäissumman Finnveralta ja pankeilta. Emme kilpaile Finnveran tai pankkien kanssa, kaikki ovat olleet innostuneita toiminnastamme, Keskitalo kehuu yhtiötään.
GF Money ottolainaa rahaa sijoittajilta kiinteällä kymmenen prosentin korolla. Antolainauksen korko on keskimäärin 16 prosenttia. GF Moneylle jää keskimäärin 4,5 prosenttia, koska lainoista pitää vähentää järjestelypalkkioita ja muita kuluja.
– Jos yritys saa investoinnilleen 25 prosentin tuoton, he ottavat ilomielin meiltä lainaa, Keskitalo sanoo.
Lainaa ottaneiden yritysten toimialat vaihtelevat laidasta laitaan. Onpa lainaa myönnetty myös asunnonostoon.
Keskimääräinen laina on 250 000 euroa. Antolainat ovat laina-ajaltaan lyhyempiä kuin GF:n ottamat lainat.
Seula on tiukka. GF Money myöntää lainaa vain noin kymmenelle prosentille hakijoista, Keskitalo kertoo.
Valvonnan
ulkopuolella
Rahoitusmarkkinoita valvovan Finanssivalvonnan (Fivaa) apulaisjohtaja Jukka Vesala suhtautuu kriittisesti varjopankkeihin. Yksittäistä toimijaa Vesala ei kommentoi.
Varjopankeissa Fivaa kiinnostavat niiden aiheuttamat riskit rahoitusjärjestelmälle.
– Jos sääntelyn kiristämisen seurauksena toimintaa siirtyy säännellyn toiminnan ulkopuolelle, se ei ole hyvä. Sääntelyn pitäisi olla riittävän kattavaa, jotta toiminta, joka aiheuttaa riskejä, olisi valvonnan piirissä, Vesala sanoo.
Valvonnan kannalta keskeistä on, täyttyvätkö varjopankissa luottolaitostoiminnan piirteet.

– Jos toimiluvan ehdot täyttyvät, se tulee luottolaitostoiminnan piiriin, mikä on tärkeää. Jos luottolaitostoiminnan edellytykset eivät täyty, se on muuta elinkeinotoimintaa, joka ei kuulu Finanssivalvonnan toimikenttään, Vesala sanoo.
Kenen toimintakenttään se silloin kuuluu?
– Yleisen yritys toiminnan sääntelyn ja valvonnan piiriin, Vesala sanoo.
"Valvonnan puuttuminen
ei ongelma"
GF Moneyn Kari Keskitalon mielestä valvonnan puuttuminen ei ole ongelma. Hän kertoo käyneensä Fivan kanssa läpi sen, mitä GF Money saa tehdä ja mitä ei.
Talletusten vastaanottaminen ja talletuksista puhuminen on kielletty. Talletussuojaa ei ole. Sijoituksia ei saa mainostaa, mutta rajattuun joukkoon voi ottaa yhteyttä.
– Saamme harjoittaa tarkkuusammuntaa mutta emme ampua summamutikassa, Keskitalo kertoo.
Omassa tiedotteessaan GF Money kutsuu itseään varjopankiksi. Toimitusjohtaja Keskitalo pitää termiä kuitenkin ongelmallisena siihen liittyvän stigman vuoksi. Varjopankkeja on pidetty yhtenä syynä vuonna 2008 alkaneeseen maailmanlaajuiseen talouskriisiin.
Keskitalo luonnehtii GF Moneyn toimintaa pikemmin "suoralainaukseksi". Hän uskoo kilpailevien toimijoiden tulevan markkinoille pian.
Varjopankkitoiminnassa riskit ovat samankaltaisia kuin perinteisessä pankkitoiminnassa. Vaarana on, että lainoja ei makseta takaisin.
Jos varjopankkeja tulee lisää markkinoille tai nykyiset toimijat kasvavat, myös riskit kasvavat ilman, että kukaan valvoisi toimintaa.
Keskitalo pitäisi hyvänä, jos myös varjopankkien toimintaa valvottaisiin.
– Sitten loppuisi toiminta, joka ei ole sijoittajille eikä lainanottajille hyväksi.

Soros: Varjopankkisektori uhkaa jo Kiinan kasvua

Kiinalla on ”muutama vuosi” aikaa saada paisunut varjopankkisektorinsa hallintaan, arvioi suursijoittaja George Soros.

Bloomberg

8.4.2013

Sijoittaja George Soroksen mukaan Kiinan varjopankkisektorin kasvussa on ollut samankaltaisuuksia verrattuna viime vuosikymmenen lopun finanssikriisiin.
– Kiinan varjopankkisektorin nopealla kasvulla on joitakin häiritseviä yhtäläisyyksiä Yhdysvaltain subprime-markkinaan, joka aiheutti vuosien 2007-2008 finanssikriisin, Soros sanoi Kiinassa Boaon talousfoorumin yhteydessä.
Hän uskoo kuitenkin, että paikalliset viranomaiset ovat tietoisia vaaroista.
– Jos Yhdysvaltain kokemukset toimivat ohjenuorana, on viranomaisilla muutama vuosi aikaa saada varjopankkisektori kuriin. On erittäin tärkeää, että viranomaiset onnistuvat. Ei vain Kiinalle, vaan koko maailmalle.
Yleensä esimerkiksi erilaisten rahastojen, pääomasijoittajien ja rahaa lainaavien yhtiöiden katsotaan kuuluvan varjopankkeihin. Lakipykälien kannalta kyseiset tahot eivät kuitenkaan ole pankkeja, vaikka toimivatkin rahan välittäjinä.
Varjopankit ovat olleet tärkeitä etenkin Kiinan pienyrityksille. On arvioitu, että jopa 97 prosenttia maan 42 miljoonasta pienyrityksestä on virallisen pankkilainoituksen ulkopuolella.

Viimeaikainen korkojen nousu on Soroksen mukaan kasvattanut paikallisia luottoriskejä esimerkiksi asuntolainoituksessa.
Kiinan uusi johto on kertonut pyrkivänsä tukemaan talouskasvua lisäämällä kotimaista kysyntää, kun se aiemmin on nojannut lähinnä vientiin ja investointeihin. Soros arvioi, että Kiinan onnistunee talousmallinsa muuttamisessa.
– Kiina on onnistunut muokkaamaan kasvumalliaan useita kertoja lähimenneisyydessä. Joten on kaikki syyt uskoa, että he pystyvät tekemään sen uudestaan, Soros sanoi

Muuttuva Kiina on Suomelle vaikea koetinkivi

Analyysi: Kiinan kasvu hidastuu ja saa jatkossa vauhtinsa lähinnä kotimaisesta kulutuksesta. Investointien hiipumien osuu suomalaisen vientiteollisuuden arkaan kohtaan. Kiinan muutokseen sisältyy silti myös mahdollisuuksia. Esimerkiksi Ruotsi on hoitanut leiviskänsä mallikkaasti.

Janne Soisalon-Soininen

16.7.2013

Kiinan talous yskii. Maan investointeihin ja massiiviseen vientiin nojannut talouskasvu ei jaksa enää porskuttaa entiseen tapaan.
Kasvun uudeksi moottoriksi povataan kotimaisen kulutuksen lisääntymistä, mikä saa suomalaisen suupielet kääntymään alaspäin.

Kulutusta kannustaakseen Kiinan uusi johto suunnittelee sosiaalista reformia. Kiinalaiset eivät uskalla avata säästöpossujaan ilman parempia yhteiskunnan turvaverkkoja.
Kun kiinalaiset aloittelevat kulutusjuhliaan, Suomi voi kuitenkin jäädä nuolemaan näppejään.

Kiinan investoinnit eivät tuo rahaa suomalaiselle osaamiselle entiseen tapaan. Toisaalta uuteen tilanteeseen voi liittyä myös mahdollisuuksia.
"Suomen ja Euroopan
tilanne vaikea"
Pankkikonserni Nordean tutkimusjohtajan Aki Kangasharjun mukaan Kiinan kasvun muuttuminen kulutuspainotteisemmaksi tarkoittaa hitaampaa kasvutahtia ja toisaalta kysynnän kohdistumista lähinnä kotimaisiin tuotteisiin.
Suomen kannalta tilanne on vaikea, sillä vientisektori on vahvasti investointituotteisiin painottuvaa.
– Suomen ja monen muun Euroopan maan kannalta tilanne on vaikea. Jatkossa parhaiten menestyvät kulutuspuolen tuotteisiin keskittyneet maat. Esimerkiksi Ruotsi on paljon paremmassa tilanteessa, sillä maan vientirakenne on monipuolisempi, Kangasharju toteaa.
Ruotsin suositut kulutustuotteet, kuten Ikean huonekalut tai Hennes & Mauritzin vaatteet, käyvät Kiinassa ja muualla maailmassa hyvin kaupaksi. Suuren osan kulutustavarasta Kiina tuottaa kuitenkin itse.
Myös Elinkeinoelämän keskusliiton (EK) Kiina-verkon seminaari käsitteli juhannuksen alla Kiinan kasvun sisäänpäin kääntymisen aiheuttamia haasteita.
Suomalaisyhtiöiden kovimpia haastajia Kiinan markkinoilla ovat jatkossa aiempaa kilpailukykyisemmät kiinalaiset toimijat, EK arvioi.
Kangasharjun mukaan kulutuslähtöisessä Kiinassa Suomen vientisektorin vaihtoehdot ovat varsin vähissä.
– Suomen pitäisi saada keksittyä kilpailukykyisiä kuluttajatuotteita tai sitten hakea aktiivisesti investointimarkkinoita muualta maailmasta, Kangasharju kertoo.
Halpatyön siirtyessä Kiinasta Kaakkois-Aasiaan, Indonesiaan ja Afrikan suuntaan suomalaisyhtiöiden kannattaa olla tarkkana: investointivetoinen kasvu kiihtynee muualla.
Kiina on
Suomen koetinkivi
Kiinalaisten kulutusjuhla voi kuulostaa ympäristötietoisen maailmankansalaisen korvaan karulta.
Yli miljardin ihmisen Kiinan talouskasvun muuttuminen kuluttajalähtöiseksi aiheuttaa paitsi valtavat tuottomahdollisuudet, myös painetta puhtaan teknologian energiaratkaisuille.
– Yksi mahdollisuus on kehittää Suomessa sellaista osaamista ja teknologiaa, jota Kiinassa ei vielä osata hyödyntää. Kaikki muutokset ja kriisit ovat toki aina myös mahdollisuuksia, Kangasharju myöntää.
Työsarkaa kuitenkin riittää, niin Suomen teollisuudella kuin hallituksella. Rohkeutta ja riskinottoa kaivattaisiin murrosvaiheissa.

Kangasharjun mielestä Suomessa keskitytään liikaa surkuttelemaan sitä, että paperiteollisuus ja Nokia-klusteri ovat vaikeuksissa.
– Rahaa on maailma täynnä. Tarvitaan vain potentiaalisia suomalaisia innovaatioita, Kangasharju muistuttaa.
Mahdollisuuksia löytyy muun muassa puhtaasta teknologiasta, johon Kiinan on yhä investoitava. Tiistaina Kiina ilmoitti nelinkertaistavansa aurinkoenergian tuotannon vuoteen 2015 mennessä.
EK:n yritysten kansainvälistymisen asiantuntija Outi Ervasti uskoo Kiinan kasvupotentiaaliin, vaikka myöntääkin tilanteen olevan haastava.
– Kun oman asiansa osaa kunnolla, kyllä vienti Kiinaan vetää, Ervasti arvioi.
Esimerkiksi suomalainen Oilon on vienyt Kiinaan ympäristötehokkaita kaasupolttimia jo 20 vuoden ajan.
Kiinassa menestyminen on suomalaisyrityksille silti kova koetinkivi. Onnistuminen vaatii kunnianhimoa ja vahvaa menestymisen nälkää.
Pohjoismaisesta
yhteistyöstä vauhtia?
Yhtiöiden menestys pohjaa monesti tunnettavuuteen. Kiinassa tunnetaan suomalaisista yhtiöistä markkinoita menettäneen Nokian lisäksi lähinnä investointituotteita valmistavia yhtiöitä.
Esimerkiksi hissiyhtiö Kone, joka on hyötynyt suuresti Kiinan hidastuvasta rakennusbuumista, on kiinalaisille tuttu nimi.
Suomi on Kiinassa kuitenkin varsin näkymätön toimija. Mahdollisuuksia olisi Pohjoismaiden yhteistyön laajentamisessa.
– Suomi on Kiinassa hyvin pieni toimija. Pohjoismaisen yhteistyön edistäminen Kiinassa on alkumetreillä, mutta voisi lisätä Suomen näkyvyyttä. Yhteisiä kokouksia ja seminaareja on suunnitteilla, mutta valmistelu vaatii vielä työtä, Ervasti sanoo.
Esimerkiksi Ruotsin suositut tuotemerkit käyvät hyvin Kiinassa kaupaksi. Pohjoismainen yhteistyö voisi nostaa myös Suomen profiilia Kiinan markkinoilla.
EK:n mukaan suomalaistuotteiden etuna kiinalaisiin nähden on edelleen muun muassa markkinointiosaaminen ja laatu.
Tilanne voi olla kuitenkin toinen jo muutaman vuoden kuluttua. Kiina aikoo nostaa tutkimukseen ja tuotekehitykseen suunnattavat investoinnit 2,5 prosenttiin kasvavasta bruttokansantuotteestaan.

بوی مشمیزکننده ی لجنزار سرمایه داری درکشورهای حاشیه ازقول بلندگوهای اخطاری آن برای نجات سیستم به گل نشسته ی سرمایه داری

وضع فساد اداری و مالی در جهان بدتر شده است

 سه شنبه 09 ژوئيه 2013 - 18 تیر 1392

آیا تا بحال برای اینکه کارتان راه بیفتد رشوه پرداخته اید؟ طبق یک نظرسنجی، در جهان از هر چهار نفر یک نفر در سال گذشته در اداره های دولتی رشوه داده است. این گزارش همچنین می گوید میزان فساد مالی در کشورهای فقیر دوبرابر کشورهای ثروتمند است. سازمان غیرانتفاعی شفافیت بین المل برای این تحقیق، نظر ۱۱۴ هزار نفر را در بیش از ۱۰۰ کشور پرسیده و نتیجه می گیرد، وضع فساد اداری و مالی در جهان بدتر شده است.

Sisäisen devalvaation anatomiasta

heinäkuu 9, 2013

Tyhmyri's Blog

 

Uskomattomimpiin sisäisen devalvaation ilmiöihin kuuluu monen keskiluokkaan kuuluvan ajatus siitä, että sisäinen devalvaatio ei koske heidän omia tulojaan eikä pienennä heidän sijoitustensa arvoa. Käytännössä sisäinen devalvaatio on kuitenkin tietoisesti aiheutettu deflatorinen lama. Tuolloin käytännössä kaikkien palkansaajien tulot pienenevät ja sijoittajien, erityisesti piensijoittajien, sijoitusten arvo pienenee. Lisäksi kaikkien sosiaalitukien ja tulonsiirtojen saajien saamat tuet pienenevät vähintään sisäisen devalvaation verran. Kaiken muun hauskan lisäksi sisäinen devalvaatio tarkoittaa valtion verotulojen rajua pienentymistä ja siitä seuraavaa velkaantumisen kasvua lisättynä pakollisilla julkisten palveluiden veret seisauttavilla leikkauksilla ja irtisanomisilla.
Yllättävän moni kuitenkin kannattaa sisäistä devalvaatiota. Yhteinen tekijä noille kannattajille on johdonmukainen ja lapsenuskoon rinnastettavissa oleva ajatus siitä, että sisäisen devalvaation edellyttämät palkkojen leikkaukset, omaisuusarvojen sulaminen ja massiiviset irtisanomiset eivät missään tapauksessa kuitenkaan koskisi heitä itseään.
Ymmärrän oikein mainiosti jos ajatuksen esittäjänä on kansainvälisen yrityksen johtoportaaseen tai todellisiin suuromistajiin kuuluva henkilö, sillä silloin sisäinen devalvaatio ei todellakaan heihin vaikuttaisi. Toisaalta ne tuskin vaikuttaisivat myöskään poliittisen eliitin huipulle, johon kuuluvat voivat aina paeta jonnekin Brysselin tarjoamiin suojatyöpaikkoihin.
Okei. Tässä vaiheessa minun täytyy todeta, että tästä tekstistä taitaa tulla vasemmistolaisempi kuin minulla on yleensä tapana. Mutta puolustaudun sillä, että utilitaristina kannatan politiikkaa, joka maksimoi mahdollisimman monen suomalaisen menestyksen ja hyvinvoinnin. Myönnettäköön, että myös vanhakantainen isänmaallisuuteni vaikuttaa asiaan melkoisesti. Tämä huolimatta siitä, että deflatorisen laman kautta tapahtuva hintojen lasku Suomessa olisi minulle henkilökohtaisesti enemmän positiivinen kuin negatiivinen ilmiö.
Sisäinen devalvaatio on se vahingollisempi vaihtoehto verrattuna valuuttakurssin avulla tapahtuvaa hintakilpailukyvyn suhteelliseen parantamiseen. Sisäisen devalvaation kurjistava vaikutus on suurempi kuin ulkoisen devalvaation kurjistava vaikutus. Lisäksi sisäinen devalvaatio puree todella rajusti kotimaiseen kysyntään, mikä ennestään lisää leikkausten tarvetta. Utilitaristina en pysty hyväksymään politiikkaa, joka valitsee kahdesta huonosta vaihtoehdosta sen paljon huonomman.
Ensimmäinen sisäisen devalvaation peruspiirre on kaikkien palkkatulojen, eläkkeiden ja sosiaaliturvan leikkaaminen esimerkiksi 20 %. Millään muulla tavoin kuin kaikenkattavalla leikkauksella ei tarvittavaa vaikutusta saada aikaiseksi. Jokainen voi tykönään harkita mitä 20% leikkaus nimellisansioihin tarkoittaisi omalta kohdalta. Tulisiko asuntolaina maksetuksi? Saisiko auton uusituksi ajateltuna hetkenä? Voisiko tukea lapsia heidän opiskellessaan? Pitäisikö pojalle sanoa, että jääkiekkoharrastus pitää lopettaa koska rahaa ei enää ole? Kuinka paljon elämä rajoittuisi kun Taikaseinästä saisikin 20 % vähemmän rahaa kuin ennen? Jäisikö rahaa eläkeläismatkaan Kanarialle vai pitäisikö tyytyä lainaamaan matkailuopas kirjastosta?
Tuon leikkauksen oleellinen piirre on siinä, että mitkään velat tai kustannukset eivät leikkaantuisi. Huomattava sisäisen devalvaation käytännön vaikutus on suhteellisen hintatason salamannopea nousu, jolloin 20 %:n sisäinen devalvaatio tarkoittaa ostovoiman dramaattista ja välitöntä heikentämistä. Toisin sanoen palkkojen ja etuuksien leikkauksen jälkeiseen hintatasoon verrattuna palkkojen ostovoimalle käy samoin kuin olisi käynyt jos kaikkia hintoja olisi nostettu 25 % ja palkat pidetty entisellään.
Koska hinnat ovat useimmiten alaspäin jäykkiä, niin mahdollinen hintojen lasku kotimarkkinoilla kestäisi niin kauan, että monen rahat ehtisivät useaan kertaan loppua ennen mahdollista vähäistä hintojen laskua. Kuten on nähty Espanjassa, Irlannissa ja Kreikassa, niin huolimatta talouden romahduksesta hintojen lasku on hyvin hidasta. Kotitaloudet ehtivät joutua katastrofiin ennen kuin mitään mainittavaa laskua tapahtuu.
Mielenkiintoiseksi sisäisen devalvaation vaikutukset muodostuvat tarkasteltaessa omaisuusarvoja. Esimerkiksi asuntojen hintojen pitäisi pudota vähintään 20-30 % siihen, että niiden suhteellinen hintataso pysyisi entisellään. Aika monen asuntolainan vakuusarvot paukkuisivat ja pahimmassa tapauksessa jäljellä olevan lainan määrä ylittäisi asunnon markkina-arvon. Toisin sanoen asunnon vaihtaminen muuttuisi monelle mahdottomaksi mikäli entistä lainaa yleensä pystyisi maksamaan.
Muita ilmiöitä olisivat esimerkiksi maaomaisuuden arvon dramaattinen lasku, kuten on käynyt Japanissa deflatorisen politiikan seurauksena. Maan ja asuntojen omistaminen muuttuisi huonoksi sijoitukseksi hintojen laskun vuoksi – hintojenhan olisi pakko laskea koska ihmisten maksukyky olisi dramaattisesti pienentynyt.
Minun on periaatteessa täysin mahdoton ymmärtää vasemmiston ajavan eurossa pysymistä ja sisäistä devalvaatiota. Sisäinen devalvaatio on nimittäin luonteeltaan nimenomaan palkansaajien etuja tuhoava ja elintasoa laskeva.  Kukaan demareita nykyisin äänestävä tuskin tulee kyseistä puoluetta äänestämään sen jälkeen kun sisäinen devalvaatio on ajettu lävitse ja sen vaikutukset työpaikkoihin ja tuloihin realisoituneet. Ellei olisi kyse Suomen ja suomalaisten kohtalosta, niin olisin vahingoniloinen siitä, että kunhan sisäinen devalvaatio toteutetaan, niin demareiden ja vasemmistoliiton kannatus sulaa entisestäänkin.
Yksi suomalaisessa mediassa aivan liian vähäiselle huomiolle jäänyt sisäisen devalvaation vaikutuksista on sen vaikutus kotimarkkinayrityksiin. Suurin osa kotimarkkinoilla toimivista yrityksistä on täysin riippuvaisia siitä, että ihmisillä on ostovoimaa. Koska todellinen ostovoima putoaisi enemmän kuin sisäisen devalvaation leikkausprosentin, niin kotimarkkinoilla toimivat yritykset joutuisivat todellisiin vaikeuksiin.
Kuten olemme Portugalista, Espanjasta, Irlannista ja Kreikasta jo nähneet, niin sisäinen devalvaatio tarkoittaa kotimarkkinayritysten joukkotuhoa. Käytännössä sisäisen devalvaation toteutus vastaa eräänlaista neutronipommia, joka tappaa kaiken elävän kotimarkkinoilta mutta jättää vientisektorin yritykset henkiin.
Tämän vuoksi minun on vaikea ymmärtää myöskään monen yritysmaailman edustajan intoa esittää sisäistä devalvaatiota. Koska vähintään 60 % Suomen taloudesta pyörii kotimarkkinoiden ympärillä, niin tuntuu jotenkin oudolta ajatella, että kotimarkkinoilla toimivien yritysten omistajat ja johto haluaisivat tieten tahtoen ajaa politiikkaa, joka tappaa kotimarkkinoilla toimivia yrityksiä kuin Raid kärpäsiä keittiössä.
Myös julkinen sektori romahtaisi sisäisen devalvaation seurauksena koska verotulot pienenisivät enemmän kuin sisäisen devalvaation leikkausprosentti antaisi ymmärtää. Leikkaukset ja irtisanomiset julkisella sektorilla olisivat huimia, mikä vain kiihdyttäisi negatiivista kierrettä ja lisäisi leikkausten tarvetta. Tästäkin on kokemusta kriisimaista.
Ainoa taho, joka hyötyisi sisäisestä devalvaatiosta, ovat vientiyritykset. Kaikille muille sisäinen devalvaatio tarkoittaisi katastrofia, kuten kriisimaiden kokemukset ovat osoittaneet.
En todellakaan kykene ymmärtämään logiikkaa, jolla moni suosittelee sisäistä devalvaatiota eli politiikkaa joka on heille itselleen tuhoisaa joko poliittisesti tai taloudellisesti.

گزارش هولناک عیسی کلانتری

یک ماه بنادر بسته شود مردم از گرسنگی می میرند!
یک عضو كارگروه مشورتي حسن روحاني براي انتخاب وزرا و تحویل گرفتن دولت از احمدی نژاد در مصاحبه با روزنامه قانون، برای نخستین بار گزارش از فاجعه ای داده است که ایران در آن دست و پا می زند و مردم از آن اطلاع ندارند. این عضو کار گروه "عیسی کلانتری" است که در دولت های هاشمی و خاتمی و موسوی در امور کشاورزی وزیر بوده و مسئولیت داشته است. او  گفت:    در مورد گندم، دولت مي‌گويد 14.3 ميليون تن گندم توليد كرده است. واردات گندم نيز 6.7 ميليون تن بوده كه مي شود 21 ميليون تن. خود رئیس‌جمهور اعلام كرد به دليل هدفمندي يارانه‌ها مصرف گندم در كشور بيش از هشت ميليون تن نيست. خوب يك ميليون تن هم براي بذر مصرف مي‌شود و يك ميليون تن را هم حساب كنيم كه خوراك طيور مي‌شود، ( البته حدود 9.3 ميليون تن خوراك طيور وارد كشور شده است)،به گفته خودشان بين 700 هزار تا يك ميليون تن هم گندم از كشور قاچاق مي‌شود. حالا با جمع كردن اين اعداد و ارقام يك نفر جواب دهد كه باقي اين گندم چه شده است؟ 10 ميليون تن گندم باقيمانده كجاست؟  كساني كه آمار دروغ دادند دستشان در دست دلالان خارجي است. همين آمار سبب گمراهي مي‌شود. بر اساس همين آمار دولت، به موقع نسبت به واردات گندم اقدام نكرد و به جاي فروردين،تيرماه به دنبال خريد گندم رفتند و 150 دلار بالاتر از قيمت‌هاي اسفند و فروردين،گندم وارد كردند و يك ميليارد دلار به كشور ضرر زدند. امسال هر ماه براي تامين نياز كشور بايد 830 تا 850 هزار تن علوفه وارد كشور شود. كل علوفه موجود در انبارها براي 150 روز آينده است. خوب رئیس جمهور بعدي در صد روز اول فعاليت خود چه كار بايد بكند؟ كشور به 5 ميليون تن ذرت و 3 ميليون تن كنجاله نياز دارد. طبيعتا روند واردات بايد به صورتي باشد كه تا آبان ماه حدود 5 تا 5.5 ميليون تن از ذرت و كنجاله مورد نياز وارد كشور شود. در حال حاضر حجم واردات گندم 860 هزار تن و حجم واردات كنجاله 540 هزار تن است. يعني 25 درصد از نياز كشور. حالا تاثير اين كمبود چيست؟ اين كمبود استمرار عرضه گوشت مرغ و تخم‌مرغ را به خطر مي‌اندازد. رئیس جمهور 12 مرداد دولت را تحويل مي‌گيرد. در صد روز اول كه نمي‌تواند به دنبال واردات اين كالاها باشد. بالاخره بايد ذخايري در كشور وجود داشته باشد. در بذر هم وضعيت همين طور است. ما به 270 هزار تن بذر غله نياز داريم يعني 230 هزار تن گندم و 40 هزار تن جو. كل پيش بيني بذر غله كمتر از 50 هزار تن است. آيا اين تداركات براي انتقال دولت فعلي به دولت آينده مناسب است؟ براي كشت بهاره سطح زير كشت سيب‌زميني 50 هزار هكتار يعني 32 درصد كاهش يافته است. قبلا سطح زير كشت سيب زميني بهاره 160 هزار هكتار بود. حالا سيب زميني كالايي است كه مثبت و منفي 5 درصد در توليدش روي قيمت تاثير مي‌گذارد. با اين كاهش كشت، شهريور ماه مي‌بينيم كه حجم برداشت سيب‌زميني كاهش مي‌يابد. وقتي مردم سيب زميني كيلويي 5 هزار تومان خريدند مشكلات را از چشم روحاني خواهند ديد. بايد بگويم سيب‌زمينی كالاي وارداتي هم نيست. در پاييز كسري يك ميليون تني عرضه سيب زميني داريم و فوقش بتوانيم 30 تا 40 هزار تن سيب‌زميني از پاكستان و ديگر كشورها وارد كنيم. تكليف چه مي‌شود؟ در مورد ساير كالاها هم وضعيت همين است. در مورد مرغ و تخم‌مرغ. دولت تخصيص ارز 1226 تومان را قطع كرده است. حالا بايد دان مرغ را به قيمت 2500 تومان وارد كرد. مابه التفاوت را اگر دولت پرداخت كند كه هيچ. البته دولت پولي در بساط ندارد و اگر پرداخت نكند، بايد قيمت 80 درصد اضافه شود. چكار مي‌خواهيد بكنيد. گوشت مرغ وارد كنيد؟ جواب بيكاري مرغداران را چه مي‌دهيد؟ دولت روحاني كار ساده‌اي ندارد. دولت انبارها را پر نكرده است. پيش‌بيني براي انتقال انجام نداده است و روحاني متاسفانه كشور را با انبار خالي، خزانه خالي، بنادر خالي و بانك مركزي خالي تحويل مي‌گيرد.  من اين‌ها را مي‌گويم تا اين نتيجه را بگيرم كه مردم بايد صبر كنند. وقتي گراني پاييز از راه رسيد از چشم دولت روحاني نبينند.   در چه محدوده زماني مي‌شود كارها را درست كرد؟   بازگشتن از سال 1392 به سال 1384 حداقل 2 سال زمان نياز دارد.   برگرديم به آمارهاي دولت دهم. آقاي رئیس جمهور اشاره كرده‌اند كه 118 ميليون تن توليدات كشاورزي داريم، ارزيابي تان از اين آمار چيست.   والا اگر اين آمار حقيقت داشت ما جزو خوشبخت‌ترين مردمان جهان بوديم. در ضمن مي‌توانستيم سالي بيست ميليارد دلار غذا هم صادر كنيم اما توليد كشاورزي تعريف دارد. توليد كشاورزي به كالايي گفته مي‌شود كه يا توسط انسان مصرف مي‌شود يا به كارخانه تحويل داده مي‌شود. اگر اين معيار را در نظر بگيريم آن وقت مي‌بينيم كه توليد كشاورزي در ايران 68 ميليون تن بيشتر نيست. علوفه جزو توليدات كشاورزي نيست اما در اين آمار مي‌آيد. مگر مي‌شود 40 ميليون تن علوفه توليدي را جزو توليدات كشاورزي محسوب كرد؟ طبق اين آمار بايد براي هر نفر 1.5 ميليون تن توليد داشته باشيم اما گويا مردم را حيوان فرض كرده‌اند كه آمار توليد علوفه را هم مي‌آورند. بقيه آمارهاي دولت هم همين است. من به آمار و ارقام خود گمرك اشاره مي‌كنم. سال گذشته 6.7 ميليون تن گندم، 9.3 ميليون تن علوفه، 1.6 ميليون تن روغن، 1.3 ميليون تن برنج، 1.2 ميليون تن شكر و 150 هزار تن گوشت قرمز وارد كشور شده است. اين‌ها مي‌شود 1350 كيلوكالري. وزارت بهداشت گفته است براي اينكه سوء‌تغذيه نباشد، بايد در شبانه‌روز بين 2300 تا 2400 كالري مصرف شود. البته اين در حالتي است كه سوء‌تغذيه نباشد كه البته 5 دهك ايران سوء‌تغذيه دارند. حالا 1350 را بر 2400 تقسيم كنيد مي‌شود 56 درصد. يعني 44 درصد مواد غذايي در داخل توليد مي‌شود. حالا ما را با ديگر كشورها مقايسه كنيد؟ هيچ كشوري جز شيخ‌نشين‌هاي جنوب خليج‌فارس و معدود كشورهايي در جنوب مديترانه و چند جزيره در درياي كاراييب و برخي ديگر از كشورهاي ميكروسكوپي اين وضع را ندارند. ما از بقيه دنيا عقب‌تر هستيم. در بدترين شرايط خشكسالي در كشور سال‌هاي 77 تا 80 ميزان خودكفايي در تامين مواد غذايي كمتر از 55 درصد نبود. حالا چه شده است كه الان به اين رقم رسيده است؟  وقتي مملكت با اين وضع روبه‌روست چه بايد كرد. يك ماه بنادر ايران بسته شود، مردم گرسنه مي‌مانند. حالا ما بياييم آمار غير واقعي بدهيم. مسئله اما جاي ديگري است. من مي‌خواهم از مشكل به مراتب بزرگ‌تري حرف بزنم. مشكلات ما اين‌ها نيست. مشكل اصلي كه ما را تهديد مي‌كند و از اسرائيل و آمريكا و دعواهاي سياسي و... خطرناك‌تر است مسئله زندگي ملت است. اين است كه فلات ايران دارد غيرقابل سكونت مي‌شود و كسي به اين فكر نيست. مسئله اينجاست كه آب‌هاي زيرزميني تحليل رفته‌اند و بيلان منفي آب بيداد مي‌كند و كسي به فكر نيست. كم‌آبي كشور را به شدت تهديد مي‌كند و بيلان منفي برداشت آب در ابتداي انقلاب زير صد ميليون متر مكعب در سال بود اين بيلان در حال حاضر به 11 ميليارد متر مكعب رسيده است يعني 110 برابر شده است.  من نگران شديد نسل‌هاي بعد هستم. هفت هزار سال است كه در ايران زندگي جريان دارد. ما حق نداريم با اين بي‌تدبيري كشور را با اين چالش بزرگ مواجه كنيم. من همه جا گفته‌ام. اگر وضعيت اصلاح نشود ايران 30 سال ديگر كشور ارواح مي‌شود چون همه كشور تبديل به كوير مي‌شود. در كوير اگر بارش هم صورت گيرد، ثمري ندارد چون سفره آب زيرزميني خشك شده است، آب در سطح مي‌ماند و تبخير مي‌شود.در حال حاضر تمامي پيكره‌هاي آبي طبيعي ايران خشكيده‌اند. درياچه اروميه، بختگان، تشك، پريشان، كافتر، گاوخوني، هورالعظيم،‌هامون، جازموريان و.... ديگر چيزي باقي نمانده. من از وقوع بحران حرف مي‌زنم. زندگي ملت در حال تهديد است. يك كشوري مانند مالديو كه در جنوب اقيانوس هند است در معرض زير آب رفتن است. اين كشور بين 300 تا 400 هزار نفر جمعيت دارد و سال‌هاست سازمان ملل در حال بررسي است كه اين ملت را كجا ببرد. حالا ما با 75 ميليون نفر، به فرض افزايش نيافتن جمعيت كجا بايد برويم. چرا اين وضعيت پيش آمد. اوايل انقلاب بدون مجوز چاه زدند. بدون   مجوز كف شكني كردند. براي توليد بيشتر آب‌هاي زيرزميني را از بين بردند و منابع تجديدشونده را به غير تجديدپذير تبديل كردند.كوير در ايران در حال گسترش است و هشدار مي‌دهم به زودي 25 سال ديگر جنوب البرز و شرق زاگرس غيرقابل سكونت مي‌شود و افراد بايد مهاجرت كنند. اما به كجا؟راحت بگويم كه از 75 ميليون نفر جمعيت ايران 45 ميليون نفر بلاتكليف مي‌مانند. آن وقت رئیس كميسيون كشاورزي بيايد و بگويد غذاي 1.5 ميليارد نفر را در ايران توليد مي‌كنيم. شايد البته بعضي كه اين حرف‌ها را مي‌زنند در آسمان‌ها سير مي كنند. من فكر مي‌كنم زندگي ملت ايران در معرض تهديد است و بايد فكري به حالش كرد.   رسيدگي به اين مسائل در دولت جديد جايي دارد؟   بله. چشم بر هم گذاشتيم سي سال از انقلاب گذشت. يك نيم چشم ديگر بر هم بگذاريم ايران غيرقابل سكونت مي‌شود. مگر مي‌شود به راحتي از كنار اين مسئله گذشت؟ اولويت آقاي روحاني اصلا رفع همين مشكل است. اگر همين امروز كارمان را شروع كنيم بين 12تا 15 سال طول مي‌كشد كه بيلان منفي تراز شود. اعتبار مورد نياز براي رفع اين مشكل برآورد شده است؟    200 هزار ميليارد تومان مي‌خواهيم تا بدون كاهش توليد، بيلان منفي آب را تراز كنيم. براي جبران هر مترمكعب بيلان منفي آب بين 17 تا 20 هزار تومان نياز است اما استحصال يك متر مكعب آب از زير زمين 500 تومان خرج دارد. خب چكار بايد كرد؟ من مي‌گويم حرف‌هاي سياسي را رها كنيد. مسئله اول كشور اينجاست كه نه چپ ‌مي‌شناسد و نه راست و نه دشمن خارجي. اگر مي‌خواهيم زندگي كنيم بايد با دشمنان داخلي برهم‌زننده بيلان مبارزه كنيم. اين هم فقط كار وزير جهادكشاورزي نيست. كار همه است. همه حاكميت. از مقام معظم رهبري تا مردم و كشاورزان. بايد به همه هشدار داد كه پيكره آبي ايران در حال نابودي است

کاسترو: اخلاق جامعه کوبا فاسد شده است

دوشنبه 08 ژوئيه 2013 - 17 تیر 1392

رائول کاسترو در سال ۲۰۰۶ جای برادر بیمارش فیدل کاسترو را به عنوان رئیس جمهور کوبا گرفت و قرار است در سال ۲۰۱۸ از قدرت کناره‌گیری کند

رائول کاسترو، رئیس جمهور کوبا، از نزول معیارهای اخلاقی در جامعه به نمایندگان پارلمان شکایت کرده و با ذکر موارد این تباهی اخلاقی گفته با وجود دستاوردهای آموزشی غیرقابل انکار انقلاب، جامعه از نظر فرهنگی و اجتماعی گامی به عقب برداشته است.

آقای کاسترو که دیروز (یکشنبه ۱۶ تیر) در یکی از دو جلسه سالانه پارلمان سخن می‌گفت، فهرستی از رفتارهایی را برشمرد که به گفته او نمونه‌های "بی انظباطی اجتماعی" هستند: "مردم در خیابان‌ها فریاد می‌زنند و فحش می‌دهند، مست می‌کنند، در اماکن عمومی ادرار می‌کنند، در خیابانها اشغال می‌ریزند، در شهرها خوک پرورش می‌دهند، با صدای بلند موسیقی گوش می‌کنند و مانع آسایش همسایگان می‌شوند."

آقای کاسترو بجز این به دیر رسیدن سرکار، دزدی، رشوه، ساخت‌وساز بی‌مجوز، قطع غیرقانونی درختان و کشتن حیوانات اشاره کرد و به بی‌احترامی به بزرگترها و بی‌ملاحظگی نسبت به زنان باردار، مادران و کودکان معترض بود.

"تمام این چیزها درست جلوی چشم ما اتفاق می‌افتد بدون آنکه شهروندان آنها را محکوم یا با آنها مقابله کنند."

به نظر رئیس جمهور ۸۲ ساله، جامعه کوبا بسیار آموزش دیده‌تر از قبل شده اما از نظر فرهنگی رشد نکرده و او از این موضوع "احساس بدی" دارد:

"وقتی به این اعمال تاسف‌ برانگیز نگاه می‌کنم به این فکر می‌افتم که با وجود دست اوردهای آموزشی غیرقابل انکار انقلاب، ازنظرفرهنگ شهروندان وروحیه جمعی گامی به عقب برداشته‌ایم."

"یکی گرفتن بی بندوباری با مدرنیته و کوتاهی و سهل انگاری با پیشرفت قابل قبول نیست."

"زندگی اجتماعی در درجه اول یعنی پذیرفتن قواعدی که درستکاری و حقوق دیگران را محترم می‌شمارد."

آقای کاسترو به فساد مالی مقامات دولتی هم اشاره و از برادرش فیدل نقل قول کرد که این موضوع بیش از هر نیروی خارجی به انقلاب کوبا لطمه زده است.

نطق رئیس جمهور که در دو جلسه سالانه پارلمان ایراد می‌شود، معمولا به اعلام برنامه‌ها و طرح‌های آینده اختصاص پیدا می‌کند، اما آقای کاسترو در سخنرانی دیروز به موضوع خاصی اشاره نکرد.

او گفت که اقتصاد کشور پیشرفت‌هایی داشته، اما هنوز مردم تاثیر آنها را در زندگی خود ندیده اند.

نکته مهم دیگری که در نطق آقای کاسترو آمده بود نظام دو نرخی پولی کوبا و تلاش دولت برای فاصله گرفتن از آن بود.

در کوبا شهروندان بیشتر حقوق خود را به پزوی کوبا می‌گیرند و بخشی از آن را به پزوی "قابل‌تبدیل" که مردم به آن دلار می گویند و ارزش آن حدود بیست‌و‌پنج برابر پزوی غیرقابل‌تبدیل است.

بیشتر مایحتاج روزانه مردم در فروشگاهها با پزوی کوبا فروش می‌رود، اما برای خرید کالاهای وارداتی از فروشگاه‌های خاص از پول قابل‌تبدیل استفاده می‌شود.

Euron kriisi

Tutkimus: Velkakriisistä on vaikea toipua, jos kuuluu valuuttaliittoon

Devalvaatio on paras tapa toipua velkakriisistä, toteaa uusi kansainvälinen tutkimus. Tämä on tietysti huono uutinen sellaisille maille, joille valuutan ulkoinen devalvaatio on pois suljettu mahdollisuus esimerkiksi valuuttaliittoon kuulumisen vuoksi.
Maailman keskuspankkien keskusjärjestö Bank of International Settlements julkaisi torstaina selvityksen, joka tarkasteli tilastotietoa 39 eri finanssikriisistä, joita edelsi luotonannon voimakas kasvu.
Tutkimuksesta ilmeni, että yksityisen sektorin lainanannon supistuminen ja lainojen lyhentäminen ei näytä estävän talouden elpymistä finanssikriisin jälkeen, vastoin kuin usein tutkijoiden mukaan väitetään.
Sen sijaan talouden elpymisellä on voimakas yhteys talouden kilpailukykyyn, joka paranee valuutan arvon heikkenemisen ansiosta. Toisin sanoen parhaiten talous elpyy finanssikrisiin ansiosta, jos maan valuutan arvo devalvoituu ja kilpailukyky siten paranee.
Euroalueen sisällä Kreikan kaltaisten kriisimaiden ongelma tietysti on, että valuutan arvoa ei voi devalvoida ulkoisesti ja ainoa mahdollisuus parantaa kilpailukykyä on niin sanottu sisäinen devalvaatio - eli käytännössä palkkojen alentaminen. Tämä on osoittautunut kuitenkin monissa maissa poliittisesti vaikeaksi ja hyvin kivuliaaksi keinoksi, koska sillä näyttää olevan taipumus myös nostaa työttömyysastetta.
Tutkijat varoittavat, että tuloksia ei välttämättä voi yleistää nykykriisin tulkintaan. Tutkimus ei todista pitävästi syy-seuraussuhteita ja nykyisestä talouskriisistä kärsivillä mailla voi olla ominaispiirteitä, joiden vuoksi tulokset eivät päde niihin.

Talouselämä

5.7.2013

Yanis Varoufakisin haastattelu Kreikan, Irlannin ja Portugalin tilanteesta

Antti Ronkainen

27.6.2013

Yanis Varoufakis on taloustieteen professori ja osallistunut aktiivisesti keskusteluun eurokriisistä. Varoufakisilta on ilmestynyt teos Global Minotaur – America, Europe and the Future of the Global Economy sekä eurokriisin ratkaisumalli Modest Proposal for Resolving the Euro Crisis, jota hän par’aikaa kehittää eteenpäin Stuart Hollandin ja James K. Gailbraithin kanssa.

1. Onko Kreikka matkalla kohti toista velkajärjestelyä?

Kolmatta! Ensimmäiseksi meillä oli PSI (private sector involvement, yksityisen sektorin osallistuminen), viime joulukuun toimia kutsuttiin kiertoilmaisulla “velkajärjestelyiksi” (debt buyout) ja nyt olemme matkalla kohti niin kutsuttua OSI:tä (official sector involvement, julkisen sektorin osallistuminen).

2. Onko Kansainvälinen valuuttarahasto (IMF) oikeassa Kreikan suhteen esittäessään, että Kreikan velkajärjestelyn tulisi olla ensisijainen ja julkisen talouden sopeuttamisen tulla vasta tämän jälkeen?

Olen ollut koko ajan tätä mieltä. Konkurssissa iso laina ei auta niin kauan kuin velkoja ei mitätöidä. Kun ilman minkäänlaista tukanleikkuuta (haircut) suuri laina alkaa supistaa käytettävissä olevia tuloja (mitä talouskuripolitiikka [austerity] tekee), kyseessä on saalistava, myrkyllinen ja naurettavan järjetön politiikka.

3. Tuleeko Samarasin hallitus kestämään? Mikä voisi purkaa yhteistyön PASOK:in kanssa?

Elämä. Velkadeflaation aiheuttaman pankkikriisin kiihtyminen ja syveneminen. Nämä ovat pysäyttämättömiä kehityskulkuja, jotka tulevat tuhoamaan hallituksen. Aivan kuten kävi Papandreoun ja sitä seuranneen Papademoksen hallituksen kanssa.

4. Onko mahdollinen Syrizan hallitus uhka Brysselille ja IMF:lle (kuten kirjoitit James K. Gailbraithin kanssa New York Timesissa)?

Se ei ole todellakaan uhka IMF:lle, koska Syrizan hallitus vastustaisi sitä politiikkaa, jonka IMF itsekin on tuominnut järjettömäksi. Toisaalta Bryssel, Berliini ja Frankfurt tyrmistyisivät. Se on sääli Euroopalle. On mieletön virhe olettaa, että Brysselin intressit ja näkemykset olisivat yhtenäiset muun Euroopan kanssa. Tällä hetkellä kun Bryssel työntää Eurooppaa jyrkänteeltä alas ja Syrizan voitto antaisi Euroopalle toivon selviytymisestä; punnertaakseen itsensä reunalta takaisin. Se, että tämä ainakin aluksi suututtaa Brysselissä, on minulle täysin ok.

5. Syrizan voiton geopoliittisia seurauksia ei olla käsitelty. Tulisiko tämän muutoksen suhteen huomioida myös Balkanin ja Lähi-idän tilanne?

Kreikka on jumittunut eksistentiaaliseen kriisin, joka johtuu sen jäsenyydestä ongelmallisessa rahaliitossa. Kuitenkaan Lähi-idän tai Balkanin maat eivät tällä hetkellä aiheuta selkeätä ja välitöntä uhkaa Kreikan koskemattomuudelle ja maan pitkän tähtäimen selviytymiselle. Ei olisi Syrizan tavoitteiden mukaista harhautua eloonjäämistaistelusta luomalla rintamalinjoja Kreikan ja Lähi-idän tai Balkanin välille.

6. Huolimatta Irlannin ja Portugalin kokonaistaloudellisista vaikeuksista kykenevätkö ne “palaamaan markkinoille” suunnitellun mukaisesti vuonna 2014? Vai tuleeko niiden turvautua väliaikaisiin ennaltaehkäiseviin ohjelmiin? Vai tuleeko tehdä velkojen uudelleenjärjestely?

Eivät todellakaan palaa. Portugalin tai Irlannin velkakehitys ei mahdollista itsenäistä olemista rahamarkkinoilla, tosiasiallisen “markkinoille palaamisen” edellyttämällä tavalla. Kaikki mitä on tapahtunut, on että Mario Draghi on antanut ymmärtää, että Portugali ja Irlanti voidaan siirtää Euroopan väliaikaisen vakautusrahaston (EVVR) ja Euroopan pysyvän vakautusmekanismin (EVM) pelastusohjelmista Euroopan keskuspankin (EKP) OMT-rahoitusohjelman [1] suojaan. Koska myös EKP:n tuen ehtona on ankara talouskuri, jatketaan näiden yhteiskuntien puristamista pankkisektorin pahoinvointiin, joka johtuu negatiivisesta velkadeflaatiosta.

7. Muuttavatko Yhdysvaltain keskuspankin ilmoitus QE-elvytyksen [2] mahdollisesta lopettamisesta vuonna 2014 ja sen seurauksena oleva ohjauskoron nousu vuodesta 2015 lähtien lopullisesti pelin hengen?

Se tekee yksinkertaisesti selvemmäksi, että Irlanti ja Portugali selviytyvät ainoastaan tekemällä selvää talouskurista, jota Eurooppa niille tyrkyttää antaen vaihdossa jatkuvan kestämättömien julkisten velkojen hoitamisen. EVM ja OMT eivät poista vaan jatkavat talouskuria.

8. Minkälaista politiikkaa Brysselin ja Euroopan keskuspankin olisi tullut ajaa velkakriisin alkaessa vuonna 2010?

Vastaamme tähän kysymykseen Stuart Hollandin ja James K. Galbraithin kanssa tekstissämme Modest Proposal for Resolving the Euro Crisis, joka ilmestyy lähipäivinä.

9. Onko talouskuri kokenut kuolettavan iskun? Mikä voi kääntää nykyisen tilanteen?

Talouskuri velkadeflaation aiheuttaman pankkikriisin aikana on täysin tuhoon tuomittua politiikkaa. Vastaus kysymykseesi on: Italian romahdus.

Haastattelu on julkaistu alunperin Varoufakisin blogissa 25.6.2013.

Viitteet

[1] Viittaa EKP:n viime kesän lopulla tekemään lupaukseen, että EKP tulee tekemään kaikkensa euron pelastamiseksi. Käytännössä EKP tulee ostamaan kriisimaiden velkakirjoja jälkimarkkinoilta. Rahoitusohjelman nimi on Outright Monetary Transactions, jonka ehtona on sama tiukka talouskuri kuin EVVR:n ja EVM:n tukipaketeidenkin ehtoina olevat sopeutus-, leikkaus- ja yksityistämistoimet. (suom. huom.)

[2] QE viittaa Yhdysvaltain keskuspankin elvytykseen, jota kutsutaan “määrälliseksi keventämiseksi” (Quantitative Easing). Tällä hetkellä Yhdysvaltain keskuspankki elvyttää talouskasvua ostamalla kuukausittain 85 miljardin dollarin arvosta arvopapereita. (suom. huom.)

روحانی اصلاح‌طلب نیست/ اصولگرایان باید شکست را بپذیرند

امیر محبیان

۰۴ تير ۱۳۹۲

یک کارشناس مسائل سیاسی گفت: روحانی به تفکر کارگزاران نزدیکتر است و اصلاح‌طلب محسوب نمی‌شود همانطور که هاشمی یک اصلاح طلب نیست و میتوان گفت که روحانی فردی مستقل است درواقع ازنظرتکنوکراسی او شبیه کارگزاران است.

 

امیر محبیان کارشناس مسائل سیاسی در گفت‌وگوی تفصیلی با فارس، به سؤالات متعددی در زمینه آرایش سیاسی کشور و نتیجه انتخابات 24 خرداد و شرایط آینده کشور سخن گفت.

وی در این گفت‌وگو درباره تفاوت احمدی‌نژاد 88 و احمدی‌نژاد 92، شعار اصلی روحانی، تشریح دو جریان آرمان‌گرایی و مصلحت‌گرایی پس از انقلاب، ارائه برخی اطلاعات غلط براساس توهمان به کاندیداها و... مطرح کرده است.

به عنوان مقدمه تحلیل خود را درباره شرایط فعلی کشور و دلایل نتیجه انتخابات 24 خرداد مطرح کنید؟

دو بحث وجود دارد که باید آنها را از یکدیگر تفکیک کرد. بنده معتقد به پیروزی اصلاح‌طلبان نیستم،‌ بلکه معتقدم آنها به یک مفهوم دچارشکست شدند که باید ارزیابی وآنالیزشود اما مسئله مهم دیگراینست که چرا تحلیل اصولگرایان نسبت به اوضاع دقیق نیست وآنچه که برداشت میشود، با متن جامعه فاصله دارد ودرنتیجه غافلگیری رخ میدهد؛ ما دردوم خرداد76، انتخابات 84 و دوباره در انتخابات 92 دچارغافلگیری شده‌ایم وبنظرمیرسد این موضوع درحال تبدیل شدن به یک عرفست که مطلقا خوب نیست.

متاسفانه یکی از تحلیل‌های نادرست در بین جریان‌های اصولگرایی که درباره چرخه حیات یک اندیشه سیاسی داشتند این بود که اگر جریانی از حوزه قدرت خارج شود، می‌میرد. مثلا فرض می‌کنند که اگر جریان اصلاحات از حوزه دولت خارج شد بنابراین مرده است که این تفکر اساسا غلط است. چرا که در فیزیک هم گفته می‌شود چیزی که به وجود آمد دیگر از بین نمی‌رود. از این رو وضعیت یک جریان سیاسی نیز به همین شکل است ؛جریانی که دارای ریشه‌های اجتماعی است؛ ممکن است گاهی اوقات ضعیف شود؛ اما این امر به معنای مرگ آن نیست.اصولگرایی و اصلاح‌طلبی دو جریان اجتماعی محسوب می‌شود بنابراین اینکه برخی گفتند اصلاح‌طلبی مرده است، تفکری اساساً غلط و برآمده از یک تحلیل ناکارآمد است.

جریان اصلاحات دو بخش دارد که شامل بدنه اجتماعی و رأس سیاسی آنست؛ مطالبات بدنه اجتماعی اساسا رویکرد اجتماعی دارد ومطالباتش اصالتا سیاسی نیست، اما وقتی با بن‌بست مواجه میشود رویکرد سیاسی پیدا میکند اما درحالت عادی خواهان انبساط وضعیت اجتماعیست. و این بآن معنا نیست که فقط افراد سکولاراین حرف را بزنند، بلکه یک گرایش اجتماعیست. بنابراین یک گرایش به دنبال اینست که انقباض اجتماعی نباشد و سیاسی هم نیست اما در دوم خرداد یک راس سیاسی به آن پیوند خورد. که ازآن دو دوره ریاست جمهوری بدست آورده وآنرا تبدیل بکرسی قدرت کرد، اما مردم راه خودشان را میروند وآنها تنها ماندند، جالبست که همان بدنه اجتماعی روی آقای احمدی‌نژاد که فردی آرمانگراست سرمایه گذاری میکند. چرا؟ این سوال مهم یست.ما ازابتدای انقلاب دو جریان را به صورت موازی درکناریکدیگرداشته‌ایم؛ جریان آرمانگرایی وجریان مصلحت گرایی.

انقلاب باهدایت جریان آرمانگرایی به ییروزی رسید وجنگ نیزبا این رویکرد اداره شد اما پس ازپایان جنگ؛ جریان هاشمی روی کار آمد که یک جریان مصلحتگرا بود. این جریان معتقد بانبساط اجتماعیست. یعنی بدنبال بهبود زندگی است؛ ظهور آن هم طبیعی وپاسخی به یک نیاز اجتماعی بود اما درمقایسه دوره هاشمی با پیش ازآن بگونه ای تصورشد که گویی مصلحت‌گرایی ضد آرمانگراییست. درحالی که مردم هردو را میخواهند چرا که میبینیم وقتیکه کشورفقط بسمت جریان مصلحتگرایی حرکت میکند، مردم به سمت آرمانگرایی میروند وبالعکس این نیز اتفاق می‌افتد، بنابراین مردم با انتخاب خود موازنه را در کشورایجاد می‌‌کنند.

برای بخشی از مردم این تصور ایجاد شده است که آرمانگرایی را منطبق بر انقباض اجتماعی می‌بینند و فکر می‌کنند که این جریان می‌خواهد زندگی را کنار بزند؛ هاشمی مظهر مصلحت‌گرایی بود؛ احمدی‌نژاد به عنوان مظهر آرمانگرایی روی کار آمد چرا که پیش از او هاشمی و خاتمی از منظر توده هامصلحت‌گرایی کرده بودند و در بین مردم احساس خطر شد که آرمان‌ها در حال از دست رفتن است. لذا به احمدی‌نژاد رای دادند و او بر روی آرمان‌ها تاکید داشت و زمانی که مردم احساس کردند او به سمت انقباض وافزایش مشکلات اقتصادی پیش میرود،‌ دوباره بسمت مصلحت‌گرایی روی آوردند. این موازنه بسیار اهمیت دارد.

مردم می‌خواهند زندگی کنند و این یکی از اولویت‌‌های آنها است. آقای خاتمی بر روی شعارهای سیاسی تاکید کرد و مردم معتقد بودند که وی به اقتصاد بی‌توجهی می‌کند بنابراین روی این موج، احمدی‌نژاد روی کار آمد، اما در اواخر دولت او متوجه شدند که او روی مسائلی که ربطی به زندگی مردم ندارد تمرکز کرده است،‌ از این‌رو مجددا به مصلحت‌گرایی رو آوردند.

من معتقدم که اصولگرایان مسئولانه و واقعبینانه و بدور از خود فریبی باید شکست را بپذیرند و وارد یک فاز انتقادی شدید نسبت به نوع عملکرد خود و آنالیز تفصیلی رفتار خود شوند که چه اشکالاتی در نوع نگاه آنها باعث شده که نتوانند واقعیت های  جامعه را آن طور که هست ببینند؛ اگر این کار را انجام ندهد زنجیره اشتباهاتشان آنها را به گذشته وصل می‌کند و آینده را از دست خواهند داد. خود فریبی و فرافکنی مشکلی را حل نخواهد کرد؛ 16 سال است کاندیدای مطلوب اصولگرایان رای نمی‌آورد و تیرشان به هدف نمی‌خورد. البته می‌توان وقتی تیری به هدف خورد دور آن خط بکشیم و بگوییم این هم هدف پس ما پیروز شدیم مثل کسانی که الآن تلاش می‌کنند پیروزی حسن روحانی را پیروزی اصولگرایان تلقی کنند.این عین خود فریبی است؛ البته پیروزی نظام بوده است اما پیروزی اصولگرایان نبوده است.

ما در فاز تحلیل به دنبال شناخت ناشناخته‌ها هستیم، درحالی که یک دسته از این بحث‌ها مربوط به توهمات است درحالی که باید بین واقعیت‌های حقیقی و واقعیت‌های ذهنی تفکیک ایجاد کرد. اما بساری از تحلیل‌های اصلاح‌طلبان و اصولگرایان بر اساس فکت‌های حقیقی نیست بلکه توصیف تمایلاتشان است. فریبنده‌ترین بخش تحلیل نیز مربوط به همین قسمت است. یعنی جایی که ما تلاش می‌کنیم چیزی را واقعی بپنداریم که واقعیت بیرونی ندارد و فقط تمایلی ذهنی است.

به نظر شما درک این واقعیت سخت است؟

بله، علت این موضوع این است که ذهن ما دارای دو وجه احساسات و عقلانیت است اکثر افراد با بخش احساسات انتخاب و با عقل خود آن را توجیه می‌کنند و فرد فکر نمی‌کنند که اشتباه است. بنابراین وقتی شما به چیزی تمایل دارید مواردی را که معارض با آن است را به دلیل نوع نگرش‌تان نمی‌بینید.

برخی خودشان نمی‌خواهند که واقعیت را بپذیرند مثلا در حوزه انتخابات ممکن است مشاورینی انتخاب شوند که کاملا با یک پیش‌داوری اطلاعات بدهند درحالی که به صورت حقیقی می‌توانستند ببینند که شیب نامزدها با یکدیگر چقدر فرق دارد.

این موضوع دلیل دارد به دلیل اینکه ما گاهی موضوعات را پیچیده می‌کنیم لذا درک آن برای ما مشکل می‌شود سادگی آن را نمی‌بینیم. خیلی از موارد بخصوص برای کاندیدها برای بدست آوردن اعتماد به نفس اتفاق می‌افتد، دریافتشان مبتنی بر واقعیت نیست بلکه مبتنی بر توهمات آنها است و اطرافیان نیز فقط کدهای تأییدی به وی می‌دهند و این فرد را دچار توهم می‌کنند.

دومین نکته‌ای که اصولگرایان جدای از موارد تحلیلی خود اشکال دارند و باید در آن بازنگری انجام دهند، عدم برخورداری از سیستم‌های هشداردهنده در متن جامعه است. از این رو دائم گرفتار تغییرات اجتماعی می‌شویم درحالی که اگر شاخک‌های حساس خود را در داخل جامعه قرار دهیم که تمایلات جامعه را به صورت مرتب به ما خبر دهند، می‌توانیم خطوط حرکتی جامعه را ترسیم کنیم و حداقلش این است که مقابل آن نایستیم؛ یا اینکه به مدیریت آن کمک کنیم.

یکی از مسائلی که خطرناک است این که اصولگرایان جزء بدنه حاکمیت هستند و حاکمیت نیز به تحلیل‌های ما اصولگرایان نگاه می‌کند و اگر ما اشتباه کنیم، حاکمیت هم اشتباه می‌کند بنابراین باید در این موضوع حساس باشیم و بتوانیم تحلیل‌های درست ارائه دهیم. یک سری مسیرهای عرفی برای رسیدن به تحلیل‌های صحیح وجود دارد که ما در زمان انتخابات آن را انجام می‌دهیم. اکثر نظرسنجی‌ها درآخرکار انتخابات پیش‌بینی می‌کردند که چه در حال رخ دادن است و تشخیص می‌دهند که روزانه به رای روحانی اضافه می‌شود. به این موضوع سونداژ اجتماعی گفته می‌شود که یعنی بفهمیم دقیقا در درون جامعه چه اتفاقی رخ می‌دهد. نکته دیگراینست که اگرتحلیل ما مبتنی بروهمیات باشد، هرچقدردردرون حاکمیت رشد میکنیم خطرتحلیل اشتباه را نیز با خود پیش میبریم وازتحلیل غلط نیزرفتارغلط بدست میآید که این رفتارغلط باعث میشود که به نظام صدمه بخورد واین نکته خطرناک است.

یکی دیگر از ضروریات برای اصولگرایان که آن‌ها دیگر اشتباهات خود را تکرار نکنند، مهندسی الزامات است؛ مهندسی الزامات یعنی ما فرق بین اصول ناب و بنیادین فکری را با اصول ترکیب‌پذیر بدانیم. ما اصولگرایان گاهی فکر می‌کنیم تمام اصولمان، اصول بنیادین است واگرازیکی کوتاه بیاییم، دیگرهمه چیزتمام شده است. درحالیکه همه اصول ما اینگونه نیست و بخشی از آن اصول رفتاری است و خیلی ازموارد می‌توان در آن تغییرایجاد کرد. نمونه‌اش اینست که برخی فکرمیکردند که اگر روحانی روی کاربیاید نظام دیگراز دست میرود، درحالی که وقتی میآید میفهمیم که فرصت‌هایی نیزدارد. در حالی که اگر از ابتدا اینگونه فکر کنیم فضا از حالت دو قطبی خارج می‌شود و در این شرایط تصمیم‌گیری‌ها بر اساس محاسبات بوده و احساسی نیست. متاسفانه مسئولان و نخبگان بی جهت ترس و هیجان خود را به جامعه انتقال می‌دهند. بنابراین یک سری از اصول ما انعطاف‌پذیر است و باید با حرکتهای اجتماعی آنها را تطبیق داد چرا فکر می‌کنیم که عقاید اصولگرایانه همه جا باید در تعارض با مردم باشد.

گاهی برخی اصولگرایان نوعی موضعگیری می‌کنند که درست در نقطه مقابل مردم قرار می‌گیرند. اینکه ما همه اصول خود را بنیادین بدانیم این همان بنیاد‌گرایی و مبنای تحجر می‌شود در حالیکه اصولگرایی با این رویکرد فرق می‌کند.

مورد دیگری که برای شکست اصولگرایان وجود دارد عدم بکارگیری تکنیک‌های ارزیابی و بازنگری در تئوری شناخت اجتماعی است. ما باید به تحولات اجتماعی نگاهی سه بعدی داشته باشیم. واقعیت این است که اکثر اصولگرایان جامعه را از منظر حاکمیت می‌بینیم و د تنظیم واولویت بندی دغدغه‌ها گونه‌ای حرکت میکنیم انگارکه ما همه جزء مسئولان کشورهستیم لذابه دغدغه‌های اجتماعی کمترتوجه داریم وحکممان همیشه یکطرفه وبه نفع حاکمیت است. نگاه سه‌بعدی یعنی ما سه بعد بازیگران سیاسی که حاکمیت یکی ازآنهاست، شرایط محیطی که واجد عنصرتحولست ونیزتحولات وارزشهای اجتماعی را درنظر بگیریم.

حرفهایی که آقای احمد‌ی نژاد در سال 84 و 88 می‌زد با یکدیگر یکی نیست. همانطور که مواضع او در سال 92 با سال 88 یکی نبود چرا که او نیز در حال تحول است بنابراین نمی‌توان صرفا با یک نقشه از پیش ترسیم شده حرکت کرد و نسبت به جریانات اجتماعی و حتی افراد قضاوت کرد. در مورد جامعه نیز همینگونه است و دائم در حال تغییر به سر می‌برد. جامعه ما در سال 57 و 67 یکی نبود همانطور که دهه 70 با دهه 90 متفاوت است بنابراین تحلیل‌ها باید دائما در حال بروز شدن باشد. ما خیلی از تحولات را درطول زمان درنظر نمیگیریم ووقتی دوم خرداد شکست میخوریم برخی افراد به کما میروند اما وقتی یک جریان اصولگراهم روی کارمی‌آید فکرمیکنند همیشه همینگونه است و در واقع تحولات را نمی‌بینند که نیازهای جامعه تغییر کرده است.

نظرشما از نظر آگاهی مردم و نوع برخورد جریان حزب‌اللهی و اصولگرا مردم در 24 خرداد نسبت به دوم خرداد جلوتر نبودند؟

در 24 خرداد جریان اصولگرا دچار کمای سیاسی نشده و اتفاقا از موضع قدرت کاذب با پدیده انتخابات برخورد کرد. در دوم خرداد فکر می‌کردند پیروز می‌شوند زیرا فقط عنصر قدرت را می‌دیدند و نه تمایلات توده‌ها را اما خاتمی رای آورد. اما در 24 خرداد تصور اصولگرایان این بود که رقیبشان مرده و تمام شده و در واقع به نوعی یقین رسیده بودند در حالی که اینگونه نبود. آن که یک بازیگر سیاسی باید زیر نظر بگیرد فقط رقیبش نیست بلکه اجتماع نیز باید رصد شود. بحث در انتخابات نوعی از بازاریابی سیاسی است چرا که رقابت می‌کنید تا کسی آرای شما را بخرد و آنکه می‌خرد رقیب شما نیست. بلکه مردم هستند.

برخی معتقدند اگرتحولات را که علیرغم میل آنهاست بپذیرند بمعنی تغییرهویت و ماهیتشان است نظر شما در این زمینه چیست؟

بله. نکته بسیار مهمی است. علت این موضوع این است که بین اصول بنیادین و انعطاف‌پذیر خود تفاوتی قائل نمی‌شوند. نکته دیگری که وجود دارد متاسفانه اصولگرایان همیشه نیروی پیشران استراتژیک خود را قدرت و حاکمیت می بینندو همین امر نگرش آنها را بیش از آنکه نزدیک مردم کند به حاکمیت نزدیک می‌کند در حالی که باید این نیروی پیشران استراتژیک از درون حلقه قدرت به درون اجتماع بیاید ؛اگر چنین شود آثار بسیاری دارد .فعلا رقیب اصولگرایان همیشه فکر می‌کند که با نظام مشغول رقابت است و اگر پیروز شود شکست نظام تلقی می‌شود.

باید بپذیریم یکی از بازیگرانی هستیم که در نظام فعالیت می‌کنیم و ما مترادف نظام نیستیم. در حالیکه همیشه به دنبال رانت حکومتی هستیم. بنابراین به خاطر همین است که در ذهن جامعه القا می شود کسی که از طرف ما کاندیدا می شود اگر پیروز شود مردم فکر می‌کنند که به دست حکومت و اگر شکست بخورد آن را شکست حکومت تلقی می‌کنند.

ما باید رسما اعلام کنیم که جمهوری اسلامی مترادف اصولگرایان نیست. اگر ما اصولگرایان این را رسما اعلام کنیم هرچند مدتی احساس بی پناهی خواهیم کرد ولی بزودی اعتماد بنفس بازخواهد گشت؛ نظام هم از بار تعلقات بی دلیل به یک جناح آزاد می شود و دیگر وظیفه پوشش دادن به ضعف‌های ما را نخواهد داشت.

نتیجه انتخابات 24 خرداد به نوعی تعدیل این نگاه نبود؟

دقیقا همینطور است و یکی از دلایل خیر بودن نتیجه این انتخابات همین است؛ مردم این نکته را که اصولگرایان مترادف حاکمیت نیستند متوجه شده‌اند و اصولگرایان نیز باید این نکته را رسما اعلام کنند که اگر ما کنار رفتیم نظام سرنگون نمی‌شود!

همانطور که مقام معظم رهبری نیز فرمودند و دعوت کردند از کسانی که نظام جمهوری اسلامی را به هر دلیلی قبول ندارند اما به خاطر ایرانی بودن خود بیایند و رای دهند.

درست همین است.ما نباید خود را تمام مجموعه نظام بدانیم بلکه ما ذیل مجموعه نظام هستیم؛ وقتی ما نیروی پیشران استراتژیک خود را معادل حاکمیت تعریف می‌کنیم چند اثر دارد که به آن بی‌توجه هستیم. یک مسئله این است که در تحلیل‌های خود به جای اینکه ببینیم مردم چه می‌خواهند اخبار پنهان و نهان را دنبال می‌کنیم و فکر می‌کنیم با تشخیص برخی افراد رای می‌آوریم لذا می‌بینیم برخی افراد به دنبال جذب نظر اشخاص خاصی هستند به این دلیل است که فکر می‌کنند رای‌شان با این کار تضمین می‌شود. این افراد نیروی پیشران خود را مردم ندیده‌اند برای همین دائما شکست می خورند. این تصور "خودنظام پنداری" غلط است. خود حکومت و رهبری نیز به دنبال چنین تصوری نیستند؛ این القاء غلط باعث شده که مردم همیشه فکر کنند افراد خاصی کاندیدای نظام هستند لذا چون مردم می‌خواهند بر آزادی خود تاکید کنند ؛اگر برحسب این القاء غلط فکر کنند که نظام به دنبال این است که فرد خاصی را تائید کند برخلاف او رای می‌دهند. این جزء رفتار مردم شده است.

در دوم خرداد مگر چه اتفاقی افتاد. مردم فکر کردند که نظام می‌خواهد ناطق رئیس‌جمهور شود و به خاطر همین به خاتمی رای دادند. در زمان احمدی‌نژاد نیز فکر کردند که همه می‌خواهند قالیباف رئیس‌جمهور شود و به همین خاطر به فرد دیگری رای دادند. برخی‌ها معتقدند که نتیجه از قبل تعیین شده است در حالی که حقیقت این نیست؛ سابقه نظام نیز نشان می‌دهد که این چرخه قدرت برسمیت شناخته شده و وجود دارد اما ما دچارخود‌فریبی شده‌ایم لذا باید دریکجا به صورت جدی اعتراف کنیم که جامعه و حکومت فقط ما نیستیم. حکومت درحال حاضراین مسئله را اعلام میکند اما چون ما زیربارنمیرویم این بجامعه انتقال پیدا نمیکند.

نکته دیگر این است که اصولگرایان و اصلاح‌طلبان تا تحلیل درستی از مدل رفتار توده‌ مردم ارائه نکنند و تا زمانی که نتوانند روان‌شناسی ضمیر ناخودآ‌گاه را داشته باشند از داشتن تحلیل صحیح محروم هستند البته باید توجه داشت که تنها به زبان مردم نمی‌توان اتکا کرد چرا که در زمان تردید‌ها مردم بر اساس ضمیر ناخودآگاه خود تصمیم می‌گیرند به خصوص در جامعه‌ای که دوره‌های دیکتاتوری چند هزار ساله در کشور داشته‌ و نهان روشی اصل شده است بگذریم از دوران انقلاب که کوشیده چرخه دیکتاتوری را بشکند. لذا مردم آنچه را که فکر می‌کنند تا آخرین لحظه پنهان می‌کنند. البته انقلاب کمک کرد تا حدودی این نگرش تغییر کند و مردم به صورت جدی رای می‌دهند و نسل نو نیز راحت‌تر حرف خود را می‌زنند. بنابراین در این صورت می‌توان درک کرد که جریان‌های اجتماعی بر چه اساسی به این سو و آن سو حرکت می‌کنند.

من معتقدم دو قطب آرمان‌گرایی و مصلحت‌گرایی در کشور وجود دارد که مردم هر دو را دوست دارند؛ قطب آرمان‌گرایی به جامعه روح می‌دهد و مصلحت‌گرایی نیز به آن پیشرفت می‌دهد اما سابقه ذهنی مردم به دلیل ضعف مدیریت مسئولان و تجربیات‌، آرمان‌گرایی را با انقباض اجتماعی و بگیر و ببند یکی می‌دانند.

سابقه این موضوع نیز به دوران موسوی و هاشمی باز می‌گردد؛ مردم دردوران موسوی احساس می‌کردند که جامعه بسته است و دردوران هاشمی احساس کردند که فضا با روی کارآمدن مصلحت‌گرایان بازتر شد لذا این درذهن جامعه نقش بسته است.

چگونه در سال 84 مردم به احمدی‌نژادی که رویکرد آرمان‌گرایی داشت رای دادند؟

علتش این است که پتانسیل انبساط اجتماعی در زمان آقای خاتمی بالفعل شده بود. یعنی مردم دیگر حساسیت سابق را نسبت به انبساط اجتماعی نداشتند. احمدی‌نژاد هم معتقد بود که نیازهای مردم در رابطه با انبساط اجتماعی برطرف شده اما شکم مردم را نمیتوانید سیرکنید واقتصاد را رها کرده‌اید بنابراین با تغییرات اجتماعی صورت گرفته ورشد جامعه این جابه‌جایی صورت گرفت.

در دوم خرداد 76 با تغییر ترکیب جمعیتی و نیز کاهش سن رای دادن یک ظرفیت عظیم اجتماعی پای کار آمد بخشی از اینها در پی انبساط اجتماعی بودند. 8 سال گذشت و جوانی که در دوران دوم خرداد 20 ساله بود سال 84 یک جوان 28 ساله شده و به آستانه ازدواج رسیده بود از اینرومطالبه جامعه به تقاضای وضعیت بهتر زندگی بویژه درحوزه اقتصادی تغییر کرد.

به عبارتی مطالبه‌شان برای انبساط اجتماعی تخلیه شده و ازاینرو نیازشان تغییر کرد. زمان احمدی‌نژاد نیز این اتفاق رخ داد؛ آقای حسن روحانی شعاراصلیش انبساط اجتماعی نیست بلکه مباحث اقتصادی است اما پیام دارد که بطور مثال بیان میکند دردیپلماسی می‌توان موانع اقتصاد را برطرف کرد.بعبارتی حسن روحانی ادامه رویکرد کلان بمطالبات ازاحمدی نژاد است اما با زبان دیگر.

در انتخابات اخیر باید تحلیل کنیم که چه اتفاقی رخ داد. مثلا قالیباف با روحانی از لحاظ منش در مصلحت‌گرایی تفاوتی ندارد؛ پس چه دو قطبی‌ای اتفاق افتاد که مردم به روحانی رای دادند؟ نکته این است که دو قطبی بین روحانی و قالیباف نبود بلکه ما شاهد دو قطبی بین جلیلی و روحانی بودیم؛ قالیباف وجهه تکنوکرات داشت که حساسیتی در بین مردم ایجاد نمی‌کرد. ما همیشه می‌گفتیم که اگردراین شرایط و بعد از فاز آرمان‌گرایی احمدی‌نژاد جامعه دو قطبی شود، احتمال دارد به سمت مصلحت‌گرایی حرکت کنیم.

اگر هاشمی و روحانی نبودند دو قطبی بین آرمان‌گرایی آقای جلیلی و مصلحت‌گرایی قالیباف شکل می‌گرفت و در این صورت احتمال داشت که قالیباف  پیروز شود چرا که بخش اعظم بدنه حامی قالیباف رای‌شان عمرانی بود و می‌گفتند وی در تهران خوب کار کرده و مدیریتش تکنوکراتیک بوده از این رو حساسیتی نداشتند اما زمانی که فضا بین روحانی و جلیلی دو قطبی شد این قالیباف بود که قربانی شد چرا که افراد در صورت رقابت بین قالیباف و جلیلی از ترس گفتمان آرمان‌گرایانه آقای جلیلی که تصور می کردند؛ فضا را می‌بندد به سمت یک مصلحت‌گرا یعنی قالیباف حرکت می‌کردند اما مردم با وجود روحانی او را از قالیباف مصلحت‌گرا‌تر دانستند ضمن اینکه آقای قالیباف این تصور را داشت که نیروهای پیشران و استراتژیکش از وی آرمان‌گرایی هم می‌خواهند و همچنین برای خنثی کردن شعار جلیلی، یک چرخشی نیز به سمت آرمان‌گرایی داشت و ژست های آرمانگرایانه تندی گرفت؛که این باعث ریزش رایش شد و خیلی‌ها گفتند که او یک فرد آرمان‌گراست. رای‌های قالیباف رای‌های ایدئولوژیک نبود بلکه رای‌های عمرانی و مدیریتی بود. از این رو وقتی رای ایدئولوژیک شد؛ قالیباف از یک جا متوقف شد و ریزش رای‌اش در سبد روحانی بود و در اینجا یک سه ضلعی شکل گرفت که دو ضلعش مصلحت‌گرا و یک ضلعش آرمان‌گرا بود. مانند سال 84 که مردم در اضلاع شکل گرفته احمدی‌نژاد را ضدهاشمی‌تر از لاریجانی دیدند. اگر آقای جلیلی نبود احتمال اینکه آقای قالیباف پیروز شود وجود داشت و هرگز چنین دوقطبی ‌ای به وجود نمی‌آمد.

یعنی شما معتقدید که این انتخابات همان انتخابات 84 با رویکرد دیگری بود؟

بله. همان انتخابات 84 با رویکرد دیگر.

در صورت کناره‌گیری آقای جلیلی کسانی که می‌خواستند رای ایدئولوژیک بدهند چه گزینه‌ای برایشان باقی می‌ماند؟

کسانیکه رای ایدئولوژیک و آرمانگرایانه داشتند تقسیم میشدند و بخشیازآنها به سراغ قالیباف می‌رفت چرا که اگر ایدئولوژی‌شان مبتنی براین بود که اصلاح‌طلبان نباشند به قالیباف رای میدادند مانند همان دعوایی که بین موسوی و احمدی‌نژاد شکل گرفت یعنی ممکن بود خیلی‌ها نمی‌خواستند به احمدی‌نژاد رای دهند اما به خاطر اینکه میر‌حسین رای نیاورد رای خود را به احمدی‌نژاد دادند.

فکر می‌کنید مناظرات چقدر در رای روحانی اثر گذار بود؟

من معتقدم کدهایی که در آن مناظره داده شد توسط مردم رمز گشایی شد وقتی آقای جلیلی بحث مقاومت را مطرح کرد ممکن بود خیلی‌ها در جامعه از آن درک مقاومت نداشته باشند و اقتصاد مقاومتی را معادل اقتصاد ریاضتی بدانند یا اینکه ما از مواضع خود کوتاه نمی‌آییم را معادل تصلب در حالی که بواقع چنین نبود. از سوی دیگر رضایی و ولایتی کد هدایتی به جامعه دادند که نهایت این روش ها دولت و وضعیت فعلی است اما این کد را دادندتا سود ببرند لکن فقط به سود روحانی تمام شد. از سوی دیگر،دفاع آقای جلیلی هم دفاع از وضع موجود قلمداد شد.

به عبارتی از منظر توده مردم؛ رضایی و ولایتی در مجموعه اصولگرایان تعریف می‌شدند و مردم با انتقاد آنها از جلیلی می‌گفتند، آنها نیز خودشان هم فهمیده‌اند که این روش اشتباه است و این موضوع به نفع آقای روحانی تمام شد.

می‌توان یکی از دلایل پیروزی آقای روحانی را عدم رسیدن به نامزد واحد از سوی ائتلاف سه گانه ارزیابی کرد؟

بنده همان ابتدا گفتم که سرنوشت ائتلاف سه نفره سرنوشت کشتی تایتانیک است که همه هستند اما همه با این تصور آمدند که خودشان از آن بیرون بیایند.

چرا پس از کنار کشیدن حداد؛ آقای ولایتی کنار نرفت؟

ممکن است افرادی معتقد باشند دلیل کناره گیری حداد این بود که او رای نداشت چرا که اگر رای داشت کنار نمی‌رفت اما به زعم مردم او وقتی که فهمید رای ندارد اصرار بی جهت نکرد.

به نظر شما نکته‌ای است که آقای ولایتی آن را درک نکرد؟

برداشت‌ها نسبت به نظرسنجی‌ها متفاوت بود اما بنده فکر می‌کنم میزان رایی که به ولایتی داده شد در صورت کناره گیری او به سمت جلیلی نمی‌رفت اما احتمال اینکه به طرف قالیباف هم برود زیاد نبود؛ جنس رای ولایتی بسیار نزدیک به روحانی بود چرا که مواضع این دو نفر به ویژه در سیاست خارجه یکی بود در مناظره سوم تقریبا تفاوتی بیان موضع روحانی و ولایتی دیده نشد.

اما کسانی که به ولایتی رای دادند از تبار اصولگرایان محسوب می‌شوند؟

بله؛ ولی آن که می خواست به جلیلی رای دهد از همان ابتدا به سراغ او می رفت.

بحث این است که اگر خروجی ائتلاف قالیباف بود این قطعا در نتیجه انتخابات اثر می‌گذاشت.

درست است؛ در این صورت از برخی فاکتورهای پیروزی روحانی کاسته می‌شد اما قالیباف کنتراستی با روحانی نداشت. این برای من یک سوال بود که اگر دور دوم بین قالیباف و روحانی رقابت شکل می‌گرفت با این اختلاف ایدوئولوژیک ایجاد شده آیا طرفداران جلیلی حاضر بودند به قالیباف رای دهند؟ جنس اختلاف رای آنها بسیار متفاوت بود.

اگر انتخابات به دور دوم می‌رفت به نظر شما نتیجه چه می‌شد؟

روحانی و قالیباف به یکدیگر نزدیک بودند. درست است که روحانی مصلحت گرا تر از قالیباف بود اما مردم احساس خطر نمی‌کردند؛ انگیزه‌ای که آقای جلیلی در مردم برای رای دادن ایجاد کرد و اگر جبهه پایداری به آن شکل وارد انتخابات نمی‌شد؛ این دعوا در انتخابات اصلا شکل نمی‌گرفت و در آن صورت روحانی باز هم رشد داشت اما دیگر با این سرعت نبود و ممکن بود میزان مشارکت 12 درصد کمتر از درصد فعلی شود. نمی‌گویم روحانی پیروز نمی‌شد اما به این راحتی این اتفاق نمی‌افتاد.

نظرتان در مورد پیروزی روحانی چیست؟

روحانی به تفکر کارگزاران نزدیکتر است و اصلاح‌طلب محسوب نمی‌شود همانطور که هاشمی یک اصلاح طلب نیست و می‌توان گفت که روحانی فردی مستقل است در واقع از نظر تکنوکراسی او شبیه کارگزاران است روحانی در خستگی ناشی از رقابت اصولگرایان وناامیدی اصلاح طلبان وارد بازی شد ومسائل مبتلابه جامعه را مطرح کرد وپیروز شد؛ پیروزی او می تواند منشا تحولات مثبتی شود اما فقط نگرانی ازعدم تعادل وی بدلیل فشارهای افراطیون وجود دارد؛ اگر عقلا کمک کنند انشاالله شرایط به نفع کشور خواهد شد.